( Uitgave : polderheem 1982  )

Wezen en behoeftigen werden uitbesteed op kosten van het armbestuur, en toegewezen aan de laagst - biedende. Het armbestuur betaalde de persoon die een behoeftige opnam. Daar de schoolplicht niet bestond, konden de jonge wezen aan 't werk gezet worden, dikwijls als koewachter, knecht of stalmeid. Voor de rest van zijn leven bleef deze persoon een analfabeet. Het waren meestal de boeren, die zo'n klusjesman konden gebruiken. Het verkopen als op een slavenmarkt van wezen en behoeftigen, werd als een normaal gebruik aanvaard. Dank zij het oprichten van een ouderlingentehuis, waar ook wezen en behoeftigen werden aanvaard, nam de weinig menselijke armenzorg een einde. De gemeenten Stabroek, Zandvliet, Lillo en Berendrecht besloten een gesticht te laten bouwen, dat door iedere gemeente gefinancierd, als een intercommunale inrichting zou fungeren, waar dus behoeftigen van deze gemeenten werden opgenomen. Tot het stichten ervan moest voorafgaandelijk een speciale wet gestemd worden in het parlement. Het gebouw kwam in 1897 klaar. Het was gebouwd naar de plannen van de provinciale architekt L. Gife, die ook het gemeentehuis had ontworpen. Het kreeg de naam " Sint-jozefgesticht " naar de patroonheilige van de toenmalige burgemeester van Berendrecht, jozef Peynen. Het dagelijks beheer werd waargenomen door een geestelijke, directeur genaamd, en de congregatie van de zusters van den Verrezen Zaligmaker uit Sint-Niklaas-Waas, later voortgezet door een andere congregatie, die er slechts korte tijd verbleven heeft. Het beheer was samengesteld uit een afgevaardigde van iedere betrokken gemeente; Stabroek echter had twee afgevaardigden. Als eerste beheerraad fungeerden: voor Zandvliet de burgemeester D. Van den Bosch, voor Liflo Alexander Snacken, voor stabroek Burgemeester van der Molen en jozef Verhoeven, en voor Berendrecht de gemeentesecretaris Constant Snacken. Hoewel er in de armenzorg een verbetering was ingetreden, toch was het verblijf nog ver van de maatstaven die nu voor dergelijke inrichting worden aangewend. Immers, een ouderlingenpaar werd gescheiden en naar de respectievelijke vrouwen of mannenafdeling verwezen. Als voorwaarde van opname werd ook gesteld, dat de behoeftige zou bijdragen in de mate van het mogelijke tot ieders welzijn. Het gesticht voorzag min of meer in eigen behoefte. Daarom bestond een boerderij en een bakkerij, door eigen kostgangers in stand gehouden. Tot in 1961 werden de gebouwen gebruikt tot het doel waarvoor ze meer dan een halve eeuw vroeger waren opgericht. In dat jaar werden de kostgangers verspreid over meerdere instellingen, gezien de stad Antwerpen andere plannen koesterde. Ingevolge de wet van 1958 waren Berendrecht, Zandvliet en Lillo geannexeerd geworden. Als mede-eigenaar was daar ook nog de gemeente Stabroek. Deze kreeg terugbetaling van haar deel, zodat de gebouwen overgingen in de hand van één eigenaar. Het duurde tot in 1967, vooraleer de Technische Dienst van de stad Antwerpen aldaar zijn intrek nam, nadat de lokalen waren aangepast. Het was welopmerkelijk hoe de tijd daar had stilgestaan, hoe geen enke1 initiatief genomen geweest was om zich aan de veranderende tijdsomstandigheden aan te passen, wat wel de verwondering opwekte van de zusters van de nieuwe congregatie; het interieur was nog vooroorlogs en er was zelfs geen enkele badkamer. Nadien werd er aldaar het politiebureel geïnstalleerd, de Dienst Parken en Plantsoenen en de dienst van het O.C.M.W., die eigenaar is van de inrichting. Er werden vorig jaar ook enkele lokalen afgestaan aan het plaatselijke Rode Kruis. Uiterlijk zijn de gebouwen onveranderd in het straatbeeld gebleven. Alleen het dak aan de voorzijde heeft een andere vorm en een andere bedekking gekregen, ingevolge een brand die was uitgebroken op 16 augustus 1976. Vermelden we volledigheidshalve nog, dat omstreeks hetzelfde jaar er ook voor een korte periode een school voor gehandicapten was gevestigd in de westervleugel. Niettegenstaande alle veranderingen en voorzieningen die in de gebouwen zijn ondergebracht, kent iedereen in Berendrecht en omgeving het complex niet anders als " het gesticht ”.  

Bekijk hier de foto's van het gesticht.